Logo
  • PTTK
  • ROT
  • Logo powiatu ostrowieckiego
  • Logo miasta Ostrowiec
  • Miejskie Centrum Kultury

Cmentarz Ostrowiecki

Informacje praktyczne

  • Informacje szczegółoweZwińRozwiń
    • Rodzaj obiektu:
      Zabytki sakralne
    • Powiat:
      ostrowiecki
    • Gmina:
      Ostrowiec Świętokrzyski
    • Adres:
      Ostrowiec Świętokrzyski , ul. Denkowska
    • Kod pocztowy:
      27-400
    • Szerokość geograficzna:
      50.941150260424
    • Długość geograficzna:
      21.395573616028
    • Region turystyczny:
      Ostrowiec Świętokrzyski i okolice
    • Telefon:
      +48 609 222 800
    • Noclegi w okolicyZwińRozwiń
    „Accademia”
    „Accademia”
    Pokój od: 85

    Jest doskonałym miejscem do organizacji konferencji, zjazdów, szkoleń, imprez integracyjnych oraz okolicznościowych. Malownicze położenie w dolinie rzeki Kamiennej stanowi idealne miejsce do zwiedzania prastarych Gór Świętokrzyskich.

    • Ostrowiec Świętokrzyski, al. 3 Maja 13
    • +48 41 265 42 22
    Restauracja „Venus”
    Restauracja „Venus”

    Hotel, restauracja i fikoland dla dzieci. Idealne usytuowanie miejsca sprawia, że można tu odpocząć w zaciszu, a także wybrać się pieszo na zwiedzanie Ostrowca Świętokrzyskiego.

    • Ostrowiec Świętokrzyski, ul. Jana Kilińskiego 49B
    • 41 265 31 72
    Pałac Tarnowskich
    Pałac Tarnowskich
    Pokój od: 220

    Hotel i restauracja

    • Ostrowiec Świętokrzyski, Kuźnia 54
    • 41 266 12 34
    „Red”
    „Red”

    Hotel Red oferuje gościom komfortowe warunki pracy i wypoczynku.

    • Ostrowiec Świętokrzyski, Kuźnia 75
    • +48 41 2666121

    Opis

    Po wkroczeniu Austriaków w 1795 r., wydany został zakaz pochówków przy kościołach i rozpoczęto poszukiwania nowego, odpowiedniego terenu pod cmentarz „zamiejski". Nowy cmentarz rzymsko-katolicki założono na początku XIX w., na wzniesieniu górującym nad starym miastem, około 500 m na płn.-wsch. od kościoła, przy drodze prowadzącej od kościoła w Denkowie.

    Układ cmentarza opiera się na jednej alejce głównej poprowadzonej od bramy przy ul. Denkowskiej, dziesięciu alejkach równoległych do niej i pięciu alejkach prostopadłych, dzielących cmentarz na 24 pola i tyleż samo kwater. Alejki o zarysie regularnym, różnej szerokości (od 0,5 do 3,5 m) posiadają nawierzchnię ziemną z wyjątkiem alejki głównej na cmentarzu wojennym pokrytej nawierzchnią asfaltową, której szerokość dochodzi do 10 m.

    W przypadku analizy wyglądu kwater cmentarza można określić, że kwatery A, które mają nieregularne kształty, stanowią najstarszą część cmentarza. Potwierdza to analiza wieku nagrobków. W kwaterze A-1 występują nagrobki od 1843 r., w kwaterze A-2 od 1860 r., w kwaterze A-3 od 1871 r. a w A-4 od 1877 r. W czasie poszerzania cmentarza o kwaterę A-4 prawdopodobnie dołączono wschodnią część kwatery D (nagrobki z 1887 r.) i kwaterę B-1 (nagrobki z 1896 r.). Mogło to być za czasów księdza Feliksa Latalskiego, który sprawował zastępstwo za księdza Romana Majewskiego.

    Na cmentarzu, w kwaterze A-1 znajduje się kamienna kaplica rodziny Pietrzykowskich z 1880 r., przykryta dwuspadowym, blaszanym dachem.
    Ksiądz Jan Naulewicz był proboszczem od 1902 do 1910 r. W tym czasie poszerzył cmentarz o kwatery B-2 i B-3 (nagrobki z 1906 r.), kwatery C-1 (z 1904), C-2 (z 1908), zachodnią część kwatery D, kwaterę E (z 1910), F, J (z 1907 r.) i I, chociaż najstarszy zachowany nagrobek w tej kwaterze pochodzi z 1919 r. Z kwatery F została z czasem wydzielona kwatera G, na której urządzono cmentarz z I wojny światowej.

    Ksiądz Adamczyk był proboszczem od 24 XI 1910 do 30 III 1916 r. W tym czasie odgrodził cmentarz od ulicy Denkowskiej murem z czerwonej cegły z okapem (otynkowany od strony wewnętrznej) i ufundował metal ową bramę.

    Po nim funkcje proboszcza przez trzy miesiące pełnił ksiądz Kucharczyk a od 5 VII 1916 r., a następnie ksiądz Wacław Wodecki który zarządzał parafią do 1934 r. Do 1931 r. zdążył on cmentarz trzykrotnie poszerzyć do powierzchni 3,99 ha. Prawdopodobnie w pierwszej kolejności dołączył wschodnią cześć kwater K (nagrobki z 1932 r.), Ł (z 1938) oraz kwatery L (z 1935) i M. W następnej kolejności cmentarz został poszerzony do toru kolejowego i utworzono kwatery N, O (część wschodnią), P oraz kwatery R, które stanowiły znaczną rezerwę terenu, na którym pochówki odbywały się chaotycznie bez poszanowania założeń i rozplanowania cmentarza.

    Na samym końcu dołączono zachodnie części kwater K, Ł, O, o łącznej powierzchni ok. 0,528 ha. Wnioskować tak można analizując mapę ewidencji gruntów z 1930 r., gdzie geodeta przysięgły Stefan Chojnacki, wyraźnie oddzielał przedłużenie działki Wilhelma Szymańskiego poprzez tory do alejki oddzielającej kwatery K i D od pozostałej części cmentarza, chociaż nie podawał na niej nazwiska właściciela.

    Za czasów proboszcza Wacława Wodeckiego postawiono mur od strony wschodniej i zachodniej cmentarza pozostawiając drut kolczasty od strony torów prowadzących do browaru.

    Mur cmentarza od strony wschodniej, za którym Niemcy dokonywali egzekucji, został rozebrany i teren znajdujący się po nim o powierzchni 0,486 ha, należący niegdyś do Tomasza Głowackiego (właściciela cegielni), ogrodzono i dołączono w 1963 r. do cmentarza katolickiego urządzając na nim cmentarz wojenny (H). 

    Obecnie cmentarz Ostrowiecki zajmuje powierzchnię 4,4788 ha. W „Inwentarzu Kościelnym Parafii Ostrowiec 1931 r.” zachował się najstarszy opis cmentarza:

    „Cmentarz grzebalny założony na początku XIX go wieku, poszerzany był cztery razy: raz za Ks. Naulewicza i trzykrotnie, ta Ks, W[acława]Wodeckiego w tem drogą wymiany plonu t..zw. pola cechu kuśnierskiego w mieście około posesji browaru Stanisława Saskiego zyskano pod około trzy i pól morgi. Obecnie cmentarz grzebalny jest od frontu ogrodzony za czasów Ks, A, Adamczyka a od wschodu i od miasta za czasów Ks. W, Wodeckiego. Od północy wzdłuż toru kolejowego ogrodzenie z drutów kolczastych,
    Cmentarz ma prześliczne położenie i wystarczy na długie lata. Na cmentarzu kaplica pogrzebowa Pietrzykowskich i cmentarz wojskowy z czasów wielkiej wojny”.

    (Na podstawie książki Teresy i Zdzisława Sabatów z Wielopola -„Sabat” dla cmentarzy. Cmentarz Ostrowiecki w Ostrowcu Świętokrzyskim”)

    Lokalizacja

    Hidden text line that is needed to fix map width
    • 21.395573616028
    • 50.941150260424
    • Ostrowiec Świętokrzyski, ul. Denkowska
    • Cmentarz Ostrowiecki